justitie

De Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding heeft grote zorgen over Nederlandse kinderen in IS gebied. Als zij terugkeren naar Nederland, kunnen ze aanslagen plegen. Het gebeurt nu al dat minderjarigen executies of zelfs zelfmoordaanslagen plegen. 

In het rapport “Minderjarig bij ISIS” dat vandaag is verschenen, zetten de NCTV en AIVD uiteen hoe ISIS minderjarigen indoctrineert en inzet om gewelddadigheden te plegen. Voor de diensten is het belangrijk om te weten wat daar gebeurt en in wat voor omstandigheden kinderen leven om bij eventuele terugkeer van kinderen en gezinnen goed te kunnen begeleiden. 

IS-strijder bij geboorte

Naar nu bekend zijn er zo’n 80 kinderen in IS-gebied met een Nederlandse link. Ze leven er binnen een gezin die de ideologie van IS aanhangen en bijvoorbeeld als gezinsactiviteit een openbare executie bijwonen. Ongeveer de helft van deze kinderen is er geboren, zij zijn nog erg jong. Twintig procent van de minderjarigen die daar verblijft is ouder dan negen jaar. Die leeftijd speelt een belangrijke rol omdat kinderen vanaf dan actief worden getraind om strijder te worden.

Kinderen zijn voor IS zeer waardevol. In tegenstelling tot bekeerlingen of mensen die zich later aansloten bij het kalifaat, kunnen kinderen vanaf hun geboorte gevormd worden door de terreurorganisatie. Ze worden doelbewust klaargestoomd om deel te nemen aan de gewapende strijd. Het is de bedoeling dat deze ‘cubs’ (welpjes) uitgroeien tot leeuwen. Ze krijgen de idealen van IS met de paplepel ingegoten: iedereen die de organisatie niet steunt, moet worden gedood. Verklikkers moeten worden aangegeven.

Het onderwijs is daarom cruciaal. Het is verplicht voor kinderen vanaf 6 jaar. Ze krijgen er alleen lessen die het wereldbeeld van IS ondersteunen. Meisjes worden klaargestoomd om huisvrouw te worden, jongens om te strijden. Het alfabet leren ze aan de hand van plaatjes van tanks of andere wapens. De gymlessen zijn verkapte militaire training gericht op uithoudingsvermogen en discipline. Ze worden continu blootgesteld aan grof geweld en spelenderwijs worden ze er murw voor gemaakt. Zo kan er via een app de Eiffeltoren worden gebombardeerd. 

In de eerste plaats slachtoffer, maar ook potentieel risico

Op het moment is er nog maar sprake van “druppelsgewijze” terugkeer. IS-gebied ontvluchten is bijna onmogelijk. Er zijn ongeveer 10 kinderen terug in ons land, waaronder bijvoorbeeld de jonge kinderen van Laura H. Met het ineenstorten van het Kalifaat is het echter denkbaar dat meer gezinnen zullen volgen. Eenmaal bij terugkeer in ons land zullen die niet zomaar de Nederlandse nationaliteit krijgen. “Ze zullen bij eventuele terugkeer naar Nederland een DNA-test moeten ondergaan om familiebanden vast te stellen en daarmee Nederlanderschap te verkrijgen”, aldus het rapport.

Er wordt benadrukt dat ze in eerste plaats slachtoffer zijn. Ze zijn zeer waarschijnlijk getraumatiseerd door alles wat ze hebben gezien. Maar kinderen zijn ook een potentieel risico. Gehard door de strijd en indoctrinatie van IS kunnen zijn mogelijk in staat zijn aanslagen te plegen in ons land. Ook zij die er niet zijn geweest maar toch geradicaliseerd zijn, bijvoorbeeld via internet, vormen een gevaar. Er zijn inmiddels een aantal voorbeelden van tieners die een aanslag wilden plegen, zoals de 12-jarige jongen in Duitsland die een aanslag wilde plegen op een kerstmarkt. 

Hoe moeten we omgaan met deze kinderen? In de studio spreken we erover met Dick Schoof, de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid.