justitie

‘Valse bekentenissen onder druk van rechercheurs’

Het is mogelijk een nieuwe gerechtelijke dwaling van ongekende omvang: de Arnhemse villamoord waarvoor negen mannen in 1999 tot jarenlange celstraffen werden veroordeeld. Over die veroordelingen is grote twijfel gerezen door onderzoek van vooraanstaande wetenschappers. EenVandaag vertoont vanavond voor het eerst opnamen van de politieverhoren in deze omstreden moordzaak. Volgens deskundigen laten die zien dat de rechercheurs buiten hun boekje gaan en aansturen op valse bekentenissen.

Volgens de Roermondse strafpleiter Paul Acda, onderzoekers van de Universiteit van Maastricht en familieleden van veroordeelden, zijn de mannen ten onrechte veroordeeld en is er sprake van een dwaling vergelijkbaar met de Schiedammer Parkmoord en de Puttense moordzaak. De zaak is inmiddels voorgedragen voor heropening bij de Hoge Raad, met een zogeheten herzieningsverzoek.

De Villamoord
Een 63-jarige Arnhemse wordt in september 1998 in een villa aan de Apeldoornseweg in Arnhem doodgeschoten bij een mislukte roofoverval. Haar 33-jarige vriendin overleeft de aanslag. De dader of daders stalen een portemonnee en een paar bankpasjes. De politie pakt een groep van acht overwegend Turkse veroordeelden op, die ze kennen uit het Arnhemse criminele circuit. De mannen worden veroordeeld tot celstraffen van vijf tot twaalf jaar. Een negende verdachte, de 31-jarige Dave, pleegt zelfmoord in zijn cel. Hij laat de nabestaanden een brief achter waarin hij schrijft onschuldig te zijn.

Een team onderzoekers van het project Gerede Twijfel, dat eerdere dwalingen aan het licht bracht, doet onder leiding van rechtspsycholoog Han Israels jarenlang onderzoek naar de zaak. Ze concluderen in een boek dat de veroordelingen gebaseerd zijn op valse bekentenissen en dat er sprake is van een gerechtelijke dwaling. De onderzoekers baseren zich op videobanden van de politie verhoren waarin te zien zou zijn hoe verdachten door rechercheurs op een ongeoorloofde wijze werden gestuurd.

Video verhoren
EenVandaag wist de hand te leggen op videobanden van de politieverhoren en toont vanavond fragmenten die nieuw licht werpen op de manier waarop het politie onderzoek en de veroordelingen tot stand kwamen. Hoogleraar Forensische Statistiek Richard Gill - die eerder onderzoek deed naar de zaak van de ten onrechte veroordeelde Haagse verpleegster Lucia de B. - reageert. Ook Mariëlle, de zus van veroordeelde Dave die zelfmoord pleegde reageert.

Op de banden is te zien hoe de belangrijkste verdachte in de Villamoord-zaak urenlang door rechercheurs wordt ondervraagd en tegen de regels in wordt gevoed met daderinformatie. Details van wat er zich op de bewust avond moet hebben afgespeeld noemen de rechercheurs in de ondervraging en ze sturen de verdachte richting het verhaal dat ze willen horen. Volgens Acda en Gill wijst dat op tunnelvisie van de verhoorders. De zaak leunt zwaar op de bekentenissen van de verdachten. Technisch bewijs is er nauwelijks en het moordwapen is nooit gevonden.

In september is het tien jaar geleden dat de Commissie-Posthumus met aanbevelingen kwam om gerechtelijke dwalingen te voorkomen. Dit naar aanleiding van de schokkende Schiedammer Parkmoord, de moord op het meisje Nienke Kleiss waarvoor jarenlang de verkeerde man vastzat en later alsnog de moordenaar werd gevonden. Een van de aanbevelingen was het verplicht opnemen van politieverhoren, zodat rechters kunnen zien hoe een bekentenis tot stand is gekomen. De Villamoord-zaak roept de vraag op of deze methode helpt.

0 reacties
Wil je ook reageren ga dan naar Facebook